E-ATIK YÖNETİMİNDE ÇEVRECİ MALİYE POLİTİKALARI

Çalışma, çevre odaklı maliye politikalarının elektronik atık (e-atık) yönetiminde nasıl bir rol üstlendiğini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Teknolojik gelişmeler ve dijitalleşmenin hız kazanmasıyla birlikte elektronik ürünlerin ömrü kısalmış, buna paralel olarak e-atık miktarlarında ciddi artışlar meydana gelmiştir. E-atıklar, içerdikleri altın, bakır, platin ve kobalt gibi değerli metaller sayesinde ekonomik bir potansiyele sahip olmakla birlikte, uygunsuz biçimde bertaraf edildiklerinde kurşun, cıva ve kadmiyum 
gibi toksik maddeler yoluyla ekosistem ve insan sağlığı üzerinde önemli tehditler yaratmaktadır. Bu durum, çevresel maliyetlerin piyasa fiyatlarına yansıtılamaması nedeniyle piyasa başarısızlığı sorununun ortaya çıktığını ve çevre politikalarının mali araçlarla desteklenmesi gerektiğini göstermektedir. 
Bu bağlamda çalışma, çevreci maliye politikası araçlarının (çevre vergileri, geri dönüşüm sübvansiyonları, üretici sorumluluğu sistemleri, depozito-iade mekanizmaları ve yeşil kamu harcamaları) e-atık yönetiminde nasıl kullanıldığını kavramsal açıdan incelemektedir. Ayrıca gelişmekte olan ve gelişmiş ekonomilerin e-atık verilerinin yıllar itibariyle gelişimi değerlendirilmiştir. Veriler ışığında, gelişmiş ülkelerde çevreye duyarlı mali araçların uygulama alanı bulmasının e-atık geri dönüşüm oranlarını yükselttiği, buna karşın gelişmekte olan ülkelerde altyapı ve finansman 
yetersizliği nedeniyle sistemlerin etkin çalışmadığı ifade edilebilir. Sonuç olarak, çevreci maliye politikaları e-atık yönetiminde yalnızca bir finansman aracı değil, aynı zamanda sürdürülebilir kalkınma, döngüsel ekonomi ve kaynak verimliliği hedeflerine ulaşmada stratejik bir kamu 
politikası işlevi görmektedir. Bu politika araçlarının etkin biçimde uygulanması, çevresel dışsallıkların azaltılmasına, yeşil teknolojilerin yaygınlaşmasına ve kamu maliyesinin sürdürülebilirlik ilkeleriyle uyumlu hale gelmesine katkı sağlamaktadır.