TÜRKİYE’DE ENGELLİLERE YÖNELİK KAMU HARCAMALARININ HUKUKİ VE MALİ ÇERÇEVESİ

Dünya nüfusunun yaklaşık %16’lık kısmı engelli bireylerden oluşmaktadır. Doğumla veya sonraki herhangi bir olay nedeniyle fiziksel veya zihinsel yetilerini belli oranda kaybetmiş olan engelli bireyler, beslenme, barınma, eğitim ve sağlık gibi temel ihtiyaçlarını karşılamada ve istihdam ve günlük toplumsal yaşama katılımda önemli güçlüklerle karşılaşmaktadırlar. Söz konusu kişilerin karşılaştıkları günlük sorunların sadece bireylerin yardımseverlik güdüleriyle çözülemeyeceği aşikardır. Bu konuda sosyal devlet ilkesini benimsemiş devletlere önemli roller düşmektedir. Devletin bu konuda kullandığı mali araçların başında vergi politikaları ile kamu harcamaları gelmektedir. Bu kapsamda gelişmiş ülkelerde ve Türkiye’de dezavantajlı kesimlerin toplumsal yaşama katılımlarının temini için nakdi veya ayni sosyal yardım ve bakım hizmetleri sunulmaktadır. Yine engellilerin istihdamına yönelik çeşitli teşvik ve vergisel avantajlar politika aracı olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada engelli kavramı ve engelli bireylerin günlük yaşama katılımlarında karşılaştıkları sorunlar göz önünde bulundurularak, engelli bireyler için yapılan kamu harcamalarının türleri, hukuki dayanağı değerlendirilecektir.  Yine OECD ve AB ülkeleri ile Türkiye’deki harcamaların karşılıklı değerlendirilmesi yapılacaktır.