KAMU ÖZEL İŞBİRLİĞİ ALTYAPI HARCAMALARININ SOSYAL BOYUTA ETKİSİ

Kamu-Özel İşbirliği (KÖİ), kamu hizmetlerinin sunumunda özel finansman ve özel sektör yetkinliklerinden yararlanmayı amaçlayan, uzun vadeli kurumsal düzenlemeler bütünüdür. Türkiye’de KÖİ uygulamaları uluslararası eğilimlerle paralel gelişmiş; büyük altyapı yatırımlarında tamamlanma sürelerini azaltma ve bütçe üzerindeki yükü hafifletme işlevi öne çıkmıştır. Model; tasarım, finansman, inşa, işletme ve bakım aşamalarında risklerin taraflar arasında paylaştırılmasına dayanır ve özelleştirmeden farklı olarak kamusal sorumluluğun devlette kalmasını esas alır. Son yıllarda KÖİ, sürdürülebilir proje geliştirme yaklaşımıyla ilişkilendirilerek ekonomik, çevresel ve özellikle sosyal boyutların birlikte ele alınması gereğine vurgu yapmaktadır. Ancak sosyal sürdürülebilirlik alanı gerek literatürde gerek pratikte görece ihmal edilmiştir. Bu çalışma, KÖİ ve model türlerini tanımladıktan sonra altyapı hizmetleri bağlamında sosyal boyutu kavramsal ve uygulamalı açıdan incelemekte; paydaş çıkarlarının korunması ve toplumsal etkilerin izlenmesi için sosyal bileşenlerin tasarıma entegrasyonuna yönelik bir çerçeve önermektedir.