KAMU-ÖZEL İŞBİRLİĞİ’NİN BÖLGESEL KALKINMA VE EŞİTSİZLİK ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ

Kamu-Özel İşbirliği (KÖİ) modeli, son otuz yılda kamu hizmetlerinin finansmanı, yönetimi ve sunumunda hızla yaygınlaşan yenilikçi bir yönetişim aracına dönüşmüştür. Bütçe kısıtları, artan altyapı ihtiyacı, kentleşme, dijitalleşme ve rekabet baskısı, hükümetleri geleneksel finansman yöntemlerinin ötesine geçmeye zorlamış; KÖİ, kamunun düzenleyici ve stratejik rolünü korurken özel sektörün finansman kapasitesi, işletme deneyimi ve teknolojik birikiminden yararlanmayı mümkün kılmıştır. Altyapı yatırımlarının büyüme üzerindeki olumlu etkisi genel kabul görürken, yeni ekonomik coğrafya yaklaşımları ulaşım ve enerji altyapısının erişilebilirliği artırarak maliyetleri düşürdüğünü, bölgesel bütünleşmeyi hızlandırdığını ve ekonomik faaliyetlerin mekânsal dağılımını yeniden biçimlendirdiğini vurgular. Bu nedenle KÖİ, yalnızca bir finansman yöntemi değil, aynı zamanda bölgesel dönüşümü tetikleyen stratejik bir kamu politikası aracıdır. Bununla birlikte, modelin hızlı yayılımı çeşitli tartışmaları da beraberinde getirmiştir. KÖİ’nin bölgesel kalkınmayı ve istihdamı desteklediği yönündeki görüşlerin yanı sıra, projelerin talep yoğun bölgelerde yığılmasının mekânsal eşitsizlikleri artırabileceği de belirtilmektedir. Gelir dağılımı etkileri ise bağlama göre değişebilmekte; ekonomik büyümenin hızlanması eşitsizliği azaltma potansiyeli taşırken, yüksek kullanıcı ücretleri ve garanti ödemeleri düşük gelirli grupları olumsuz etkileyebilmektedir. Bu çalışma, KÖİ’nin tarihsel gelişimi, amaçları ve artı-eksi yönlerini ele aldıktan sonra, bölgesel kalkınma ve gelir dağılımı üzerindeki etkilerini kavramsal ve ampirik kanıtlarla inceleyerek geleceğe dönük politika tasarımı için teorik ve pratik öneriler sunmaktadır.